Historicus Raoul Bauer constateert dat de huidige beschaving haar immense kennis en groot technisch kunnen niet in dienst van, maar eerder ten koste van de mens gebruikt. Hij meent dat aan de basis van de huidige crisis een ontspoorde rationaliteit ligt die zijn oorsprong vindt in het twaalfde-eeuwse conflict tussen geloof en rede. 

Abelardus versus Bernardus van Clairvaux

Ongetwijfeld is de twaalfde eeuw een van de boeiendste perioden uit de westerse beschavingsgeschiedenis. Het was een tijd vol creatieve vernieuwing. Een periode ook waarin de ontmoeting tussen twee invloedrijke denkers plaatsvond. De geleerde Abelardus benaderde de werkelijkheid rationeel, de mysticus Bernardus van Clairvaux hechtte alleen waarde aan een religieus-intuïtieve kennis. Tussen beide genieën had het tot een vruchtbare dialoog kunnen komen. Het liep evenwel uit op een regelrechte confrontatie.

Abelardus werd weliswaar het zwijgen opgelegd maar zijn rationele zoektocht naar kennis en waarheid bleef overeind: geloof en rede, intuïtie en wetenschap werden voor eeuwen elkaars tegenpolen. Een evenwichtig mens- en wereldbeeld werd hierdoor vernietigd.

De geniale mislukkig van de middeleeuwen is een bewerkte versie van een eerder verschenen boek van deze auteur.  

Raoul Bauer, historicus en doctor in de letteren, is emeritus hoogleraar cultuurgeschiedenis. Hij publiceerde bij uitgeverij Sterck & De Vreese eerder Karel de Grote en Niet meer blaffen naar de maan.

Raoul Bauer – De geniale mislukking van de middeleeuwen | Sterck & De Vreese | ISBN 978 90 5615 587 2 | paperback,  144 pagina’s | verkoopprijs € 17,50

Essentials voor backpackers