pleeggezinnen met een specifieke etnische achtergrond

De helft van pleegzorginstellingen ervaart een tekort aan pleeggezinnen met een specifieke etnische achtergrond. Deze instellingen werven pleeggezinnen met een specifieke etnisch-culturele of religieuze achtergrond ook actief, met beginnend succes. De andere 50 procent hanteert echter geen gerichte werving, omdat hun prioriteit ligt bij de stelselwijziging in de jeugdzorg of omdat wervingsinitiatieven uit het verleden weinig succes hadden. Vrijwel alle pleegzorginstellingen hebben echter wel voorkeur voor plaatsing van het kind bij een gelijkgestemd gezin. Dit blijkt uit een verkennend onderzoek De rol van etniciteit, cultuur en religie in de pleegzorg. Een verkenning, onder 16 pleegzorginstellingen van Kennisplatform Integratie & Samenleving.

Dat instellingen niet gericht werven, vindt onderzoeker Hans Bellaart van het Kennisplatform Integratie & Samenleving opmerkelijk: ‘Instellingen die wél gericht werven, zeggen juist deze acties als succesvol te ervaren en dat de geleverde inspanningen vruchten beginnen af te werpen.’ Het Kennisplatform Integratie & Samenleving adviseert dan ook nader onderzoek te verrichten naar de succesfactoren en drempels bij het vinden van pleeggezinnen met een specifieke etnisch-culturele of religieuze achtergrond. Migrantengroepen melden zich namelijk niet snel uit zichzelf als pleeggezin. De instellingen vermoeden dat dit te maken heeft met de beeldvorming van de jeugd- en pleegzorg. ‘Veel gezinnen hebben het vooroordeel dat pleegzorg kinderen van de ouders permanent ‘afpakken’. Ook haken migrantengezinnen vaker af vanwege de intensiteit van het voortraject en de bureaucratische rompslomp die erbij komt kijken,’ aldus Bellaart.

Pleeggezin met zelfde etnisch-culturele achtergrond wenselijk

In de nieuwe richtlijn voor de pleegzorg van 2015 staat beschreven dat matching plaatsvindt op grond van de deskundigheid en ervaring van de medewerkers van de pleegzorg. Er is nog geen eenduidige richtlijn voor matching, laat staan op grond van etniciteit, cultuur of religie. Er is geen onderzoek bekend dat pleegkinderen het per se beter doen in een pleeggezin met dezelfde etnisch-culturele achtergrond. Er zijn uit onderzoek geen gegevens beschikbaar naar de effecten hiervan op langere termijn.

[pullquote]Etnische matching kan bijdragen aan de acceptatie van plaatsing door de ouders. Met een succesvolle terugplaatsing in het vooruitzicht, is enige continuïteit van de opvoedingsbenadering gewenst.[/pullquote]Om die reden is het voor instellingen niet noodzakelijk om kinderen in een gezin met dezelfde achtergrond onder te brengen. Wel houden alle instellingen min of meer rekening met de achtergrondvan het kind. Het lijkt namelijk dat de overgang voor de kinderen iets makkelijker gaat als zij in een gezin terecht komen met gelijkwaardige levensovertuiging en waarden als hun ouders. Bovendien kan etnische matching bijdragen aan de acceptatie van plaatsing door de ouders. Met een succesvolle terugplaatsing in het vooruitzicht, is enige continuïteit van de opvoedingsbenadering gewenst.

Aantallen pleeggezinnen

In totaal zijn er 16.065 pleeggezinnen die de zorg en opvang van 21.606 pleegkinderen op zich nemen. Een derde van de pleegkinderen is van niet-Nederlandse afkomst. Kinderen met een Surinaamse en Antilliaanse achtergrond zijn oververtegenwoordigd, terwijl kinderen met een Turkse of Marokkaanse achtergrond ondervertegenwoordigd zijn binnen de Nederlandse pleegzorg. Bellaart: ‘Kinderen uit de laatste groepen worden vaker binnen hun eigen netwerk opgevangen.’

Vervolgonderzoek

Dit verkennende onderzoek geeft aanleiding tot vervolgonderzoek naar good practices, succesfactoren en drempels bij het vinden en binden van moslimpleeggezinnen. En naar het belang van matching op etniciteit, cultuur of religie en de mate waarin dit kan bijdragen aan een succesvolle terugplaatsing naar de ouders. De resultaten van dit vervolgonderzoek kunnen leiden dan tot landelijke richtlijnen.

Meer informatie?

Download het volledige rapport De rol van etniciteit, cultuur en religie in de pleegzorg. Een verkenning.

Over het onderzoek: Naar aanleiding van een kennisvraag van Stichting Meer Kleur en Kwaliteit uit Limburg heeft het kennisplatform verkennend onderzoek verricht naar de rol van diversiteit binnen de Nederlandse pleegzorgpraktijk. Door middel van vragenlijsten en verdiepende interviews is gekeken naar de rol die pleegzorgaanbieders toekennen aan etniciteit, cultuur en religie tijdens de verschillende fases van het pleegzorgproces.

Essentials voor backpackers