Blik op Chinese Indonesiërs in Nederland

Chinese Indonesiërs

Vanaf 16 april is er een bijzondere galerijtentoonstelling te zien in Museum Volkenkunde te Leiden. Samen met het Chinese Indonesian Heritage Centre (CIHC) richt het museum de blik op Nederlanders die zowel Chinese als Indonesische wortels hebben, een groep die ook wel wordt aangeduid met de term ‘Peranakan’.

Aan de hand van bijzondere voorwerpen uit de museumcollectie, persoonlijke interviews en foto’s, schetst het museum een beeld van het unieke culturele erfgoed van Chinese families uit Indonesië die in Nederland wonen.

Chinese Indonesiërs

Al eeuwen geleden emigreerden Chinezen, veelal handelaren afkomstig uit de Chinese provincies Fuijan en Guangdong, naar de Indonesische archipel. Ze huwden met vrouwen uit het immigratieland, kregen er kinderen en bleven voorgoed. Deze nakomelingen van Chinese en Indonesische voorouders werden vaak Peranakan Chinezen genoemd, een benaming die afgeleid is van het Indonesische woord anak, dat ‘kind ’betekent.

Al naar gelang de regio waar zij zich vestigden, werden in hun nieuwe cultuur Chinese tradities gecombineerd met die van het nieuwe vaderland. Er ontstond een wisselwerking. Zo introduceerden Chinese ambachtslieden technieken en motieven uit China in de Indonesische kunstnijverheid en namen Peranakan Chinezen de taal en kleding van hun nieuwe vaderland over. Op Java droegen Peranakan vrouwen bijvoorbeeld sarongs waarvan de stoffen versierd waren in de Javaanse batik techniek. De heldere kleuren en speciale motieven zoals vlinders en pioenrozen waren weer geïnspireerd door de Chinese cultuur.

Het huwelijk beschouwen Chinese Indonesiërs als een van de belangrijkste rituelen in een mensenleven.

De tentoonstelling

Nog niet eerder is het culturele erfgoed van de Chinezen uit Indonesië onderwerp voor een tentoonstelling in Nederland geweest. Maar dankzij een schenking die Museum Volkenkunde in 2013 ontving van de heer Sioe Yao Kan is dit nu mogelijk. De heer Kan is een telg uit een vooraanstaande familie, kleinzoon van H.H. Kan, een bekend politicus uit de koloniale tijd. Hij voelt zich zeer betrokken bij het Chinese Indonesian Heritage Center en richtte het Kan Sioe Yao Fonds op, ter bevordering van het behoud van het cultureel erfgoed van Chinees-Indonesische Peranakans.

Ook schonk hij het museum een collectie voorwerpen afkomstig uit zijn eigen familie. Een prachtig authentiek bruidskostuum maakt deel uit van zijn schenking en vormt het topstuk van de tentoonstelling, in samenhang met familiefoto’s waarop dit bruidskostuum wordt gedragen. Het huwelijk beschouwen Chinese Indonesiërs als een van de belangrijkste rituelen in een mensenleven. Dit vormt dan ook de rode draad van de tentoonstelling. Een scala aan gebruiken en tradities vol symboliek ging hiermee gepaard. Aan de hand van unieke voorwerpen, foto’s, interviews en verhalen van drie generaties wordt dit onderwerp belicht.

Meer informatie?

Surf dan naar www.volkenkunde.nl of www.cihc.nl.

Galerijtentoonstelling in Museum Volkenkunde, Steenstraat 1, Leiden
16 april 2015 t/m 17 januari 2016

Redactie
Wereld van Culturen kijkt voorbij grenzen en haalt de wereld voor je dichterbij. Je mondiaal verbonden voelen, een gevoel dat we willen overbrengen. Juist in deze tijd van polarisatie, maar ook juist in deze tijd van kansen! Laat je inspireren door de culturen van onze wereld.