Het is zover, na bijna drie jaar restauratie heeft Museum Volkenkunde het ruim 4 meter brede, manshoge kamerscherm (c. 1836) van de Japanse schilder Kawahara Keiga onlangs onthult. In combinatie met het kamerscherm lanceert Museum Volkenkunde ook de Deshima Experience; een innoverende digitale applicatie. Hiermee kan iedereen voor, tijdens en na het bezoek via bijvoorbeeld de smartphone, tablet of computer allerlei verhalen over het kamerscherm en de Japancollectie beleven. Zo kun je bijvoorbeeld met augmented reality het kamerscherm virtueel levensgroot in eigen omgeving neerzetten, waar ter wereld je ook bent.

Restauratie

In 2018 verwierf Museum Volkenkunde een volstrekt uniek kamerscherm beschilderd door de Japanse schilder Kawahara Keiga (1786-c.1860). Een topstuk dat kort daarvoor ontdekt was, maar in zeer slechte staat verkeerde. Op het kamerscherm kijk je als het ware uit over de baai van Nagasaki, met daarin de Nederlandse handelspost Deshima prominent op de voorgrond. Via een crowdfunding actie zamelde Museum Volkenkunde geld in om het scherm te restaureren. Nu, drie jaar later, en in samenwerking met vele Japanse experts, is de restauratie voltooid. 

Het kamerscherm is een echt sleutelstuk binnen de Keiga-collectie van het museum, die met 2000 objecten de grootste ter wereld is. Voor zover bekend is dit het enige kamerscherm dat Keiga ooit maakte. De bijzondere historische relatie tussen Japan en Nederland wordt op spectaculaire wijze verbeeld.

Digitale Deshima Experience

Met de presentatie van het kamerscherm gaat het museum nog een belangrijke digitale stap verder. Tegelijk met de voltooide restauratie lanceerde Museum Volkenkunde de Deshima Experience. Een web app, die zorgt voor een unieke totaalbeleving van het kamerscherm. Dit is de start van een compleet nieuwe manier om verhalen en informatie in verschillende vormen te delen met het publiek, wereldwijd. En natuurlijk ook voor het originele scherm in de museumzaal, daar scan je met je telefoon details op het kamerscherm, om zo verhalen te starten.

Over Kawahara Keiga

Kawahara Keiga wordt vanwege de nauwkeurige detaillering in zijn werk ook wel ‘fotograaf zonder camera’ genoemd. Met zijn rijke oeuvre heeft hij de Japanse natuur en cultuur kleurrijk in beeld gebracht, vooral in opdracht van onderzoekers zoals Dr. Philipp Franz von Siebold (1796-1866). Keiga had het uitzonderlijke voorrecht Deshima vrijelijk te mogen betreden, waardoor hij ook de Japans-Nederlandse betrekkingen visueel kon vastleggen. Dat gaf hem tevens toegang tot Europese schildertechnieken, zoals perspectieftekenen die hij in het scherm op meesterlijke wijze toegepast heeft.

Lees meer over deze fotograaf zonder camera. Meer weten over het kamerscherm? We hebben er eerder een artikel over geplaatst. Je leest het hier. Het topstuk zelf aanschouwen? Bezoek volkenkunde.nl voor meer informatie.

Afbeelding: Kamerscherm door Kawahara Keiga met zicht op Deshima na restauratie in 2021. Foto: Rene Gerritsen.